Ողջունենք Փաշինյանի իշխանության վերցրած քայլերը՝ աշխատավորների օգտին

19 Օգոստոսի 2018

Հայաստանի Հանրապետությունը կապիտալիստական երկիր է, կամ ավելի շուտ նրա տնտեսական համակարգը կապիտալիստական բնույթ ունի: «Համաշխարհային Բանկ»-ը և «Արժույթի Միջազգային Հիմնադրամը», վարկեր տրամադրելով և օգնություններ ցուցաբերելով ամեն կերպ աշխատում են Հայաստանում ձևավորել նեոլիբերալիստական մի համակարգ, որտեղ բոլոր տնտեսական քաղաքականությունը պիտի լինի ի օգուտ կապիտալիստների: Չգիտեմ որքանով են համոզված ներկայիս իշխանավորները այս հարցի իրականության մեջ, սակայն նրանք լինելով ժողովրդի կողքին պարտք են զգում պաշտպանել ու ապահովել ժողովրդի տնտեսական շահերը: Հուսով ենք՝ նորակազմ իշխանավորները այս իրողությունները լավ գիտակցելով կքայլեն ժողովրդի՝ միջին խավի, աշխատավորների ու լայն զանգվածների շահերի ուղղությամբ: Պետք է միջազգային պարտքերը մարելով դուրս գան նրանցից ազդեցություն կրելուց:
Իշխանության այս 100 օրվա ընթացքում կատարվել են մի շարք դրական քայլեր, որոնք պետք է ողջունվեն և խրախուսվեն: Այդ աշխատանքները ուղղակի թէ անուղղակի ազդելու է աշխատավորների կյանքի բարելավման վրա: Այդ դրական քայլերից և գոյություն ունեցող մտահոգություններից կարելի է նշել հետևյալները՝
1-Ուժեղ պայքար կոռուպցիայի դեմ: Հետևելով լուրերը նկատվում է, որ ամեն օր կոռուպցիայի մի քանի դեպքեր են հայտնաբերվում: Սա ուրախացնում է մարդկանց և հույս է ներշնչում, որ իշխանությունը ըստ իր էությամբ հեռու կմնա կոռուցիայից ու դրա դեմ պայքարը կհամարի իր մարտահրավերներից ամենակարևորը:
2-Աշխատավորների ու տարբեր բնագավառի աշխատողների անկախ և իրական կոնֆեդերացիաների կամ արհմիությունների կազմակերպվելը: Անցյալ երեք նախագահների օրոք ու իշխանավորների ժամանակ պահպանվել էր միայն այդ արհմիությունների ձևական կողմերը և դա իրականում չեր աշխատում ու մշակված բոլոր օրենքները, որոնք ի շահ մշակվել էին աշխատավորների օգտին կամ չէին գործադրվում կամ էլ գոյություն չունեին: Այս արհմիությունները կարող են լավ գիտակցելով աշխատավորների շահերը նոր օրենքներ առաջարկեն մշակվելու և հաստատվելու համար և բարձրացնելով աշխատավորների գիտակցության մակարդակը լավ պաշտպանել նրանց շահերը և համախմբվելով՝ հզորացնեն Հայաստանի Արհմիությունների կոնֆեդերացիան: Նրանք իրենց միջազգային գործընկերների հետ հաստատած հարաբերությունները պետք է օգտագործեն ի օգուտ հայ աշխատավորի, միջազգային արհմիութենական արդի փորձը գործածելով՝ ի շահ աշխատանքային իրավունքների պաշտպանության և ՀՀ Աշխատանքային օրենսգրքում դրական փոփոխություններ մտցնելու ուղղությամբ, քանի որ այսօր ՀՀ Աշխատանքային օրենսգրքում գրեթե արհմիություն բառը չի շոշափվում:
3- «Նաիրիտ» գործարանի աշխատավորների չմուծված աշխատավարձերի հետևողական վճարումը: Բացի դա գոյություն ունի այն միտումը նորակազմ իշխանության բնագավառում, որ հնարավոր է կապիտալ ներդրումներով ու որոշ եղանակներով վերականգնել Նաիրիտի աշխատանքը՝ պետական հսկողության կամ պետական և մասնավոր սեկտորի համագործացությամբ:
4-Վարչապետը իր 100 օրվա իշխանության զեկույցում ժողովրդի առջև մեծարեց ժողովրդի դերը և նշեց, որ երկրի համար կարևոր հարցերի որոշումների տերը ժողովուրդն է: Նա ասաց, որ իշխանությունը պատկանում է ժողովրդին ու հույսով ենք կարողանա այդ իմաստով այնպիսի տնտեսական գործողություններ իրականացնել, որ պաշտպանի ժողովրդի տնտեսական շահերը: Չնայած ժողովուրդը չէ, որ տերն է երկրի կապիտալի ու կապիտալիստներն են, որ իրենց փողերով ստեղծում են ուժ և մի գուցե էլ իշխանություն (Ռոբերտ Քոչարյանի քաղաքականություն վերադառնալու նկրտումները դրա մի օրինակն է, որը հիմնված են իր և իր գործընկերների կապիտալի վրա), սա մի իրականություն է, որ ժողովրդի իշխանությունը պետք է կարողանա չթողնել, որպեսզի ժողովուրդը չարաշահվի այդ կապիտալիստների կողմից:
5-Վարչապետը նշեց, որ տնտեսական կյանքը որոշվում է ժողովրդական հարթակում, եթե այդպես լինի իրականում մասնավոր սեփականությունը պետք է թույլատրվի, բայց սահմանափակվի և թույլ չտրվի, որպեսզի նրանք շահագործեն այդ բարձրագույն իշխանությանը, որը կոչվում է ըստ վարչապետի բարձրագույն իշխանություն:
6-Ըստ վարչապետի գոյություն ունի տնտեսական աճի մոդելներ, պետք է փոխվի հին մոդելը և նոր իշխանությունը չի ընդունում հին համակարգը և դա փոխարինվելու է նոր և առողջ տնտեսական համակարգով: Այստեղ հարցեր շատ կան, նախկին համակարգը կապիտալիստական համակարգ է եղել, մի գուցե անվանենք կոռուպացված և մենաշնորհված կապիտալիստական համակարգ: Ինձ թվում է, որ նոր իշխանությունը չունի այլընտրանքային կապիտալիզմի համար, այլ անհանգիստ է կոռուպացված ու ոչ առողջ կապիտալիզմից և ուզում է կապիտալիստական համակարգը պահել ու միայն վերացնել կոռուպցիան ու մենաշնորհությունը, բայց դժբախտաբար կարծես չի գիտակցվում, որ կապիտալիզմի էության մեջ ընդգրկված են շահագործումն ու մենաշնորհությունը: Այսինքն, մեծ կապիատալիստները փոքր և միջին բիզնեսներին կուլ են տալու և, եթե աշխատողների օգտին հստակ օրենքներ չլինեն գործատերերը ինչպես ցանկանան այնպես էլ կվարվեն աշխատողների հետ, կամ էլ իրենց օգտին օրենքներ կմտցնեն օրենսգրքում: Մյուս կողմից Հայաստանը ինչ-որ տեղ կախված մնալով ու պարտքերի մեջ լինելով Արժույթի միջազգային հմնադրամին ու Համաշխարհային բանկին դժվար կկարողանա նրանց կողմից թելադրած քաղաքականությունը շրջանցել: Հույսով նորակազմ իշխանությունը կկարողանա աստիճանաբար այդ կախվածությունից դուրս գալ ու դառնա սուվիրին պետություն:
7-Հայաստանում գոյություն ունի ազատություն և դեմոկրատիա և սրանք լավ հարթակներ և նախապայմաններ են ստեղծել Ֆինլանդիայի կամ Սկանդինավյան երկրների նման ունենալ տնտեսական համակարգ, որտեղ մեծ հսկողություններ են սահմանվում մասնավոր սեփականության վրա և մեծ հարկեր են դրվում մեծ սեփականատերերի վրա ու այդպիսով ունենալով հարուստ պետական բյուջե՝ ապահովելու են անվճար կրթություն, առողջապահություն, թոշակառուների բարձր վարձատրում, բնակարան ունենալու լավ հնարավորություններ, ցածր տոկսներով վարկեր և այլ հասարակական ծառայություններ մեծ մասշտաբի զանգվածների օգտին:


Ռուբիկ Սարդարյան
Թեհրան 18/08/2018 թ.

ԱՎԵԼԱՑՆԵԼ ՄԵԿՆԱԲԱՆՈՒԹՅՈՒՆԸ

ՍՈՑԻԱԼԻԶՄ .AM

 

Հայաստանի Հանրապետություն
ք. Երևան,
(+37410)
E-mail: info@socialism.am

Բոլոր իրավունքները պաշտպանված են: Մեջբերումներ անելիս հղումը socialism.am-ին պարտադիր է: Կայքի հոդվածների մասնակի կամ ամբողջական հեռուստառադիոընթերցումն առանց socialism.am-ին հղման արգելվում է: Գովազդների բովանդակության և մամուլի տեսության համար կայքը պատասխանատվություն չի կրում: