Արխիվ Ապրիլի 2019 - ՍՈՑԻԱԼԻԶՄ.am

2019 թվականի Մարտի 23-ին, Երևանում տեղի ունեցավ սեմինար, որը նվիրված էր Հայաստանի «Հայ Ձախ Ֆորում»-ի նախագծի քննարկմանը: Սեմինարին ներկա էին ձախ հոսանքի ու կուսակցությունների ներկայացուցիչներ ու մտավորակններ:
Սկզբից բարի գալստյան խոսքով հանդես եկավ ՀՀ Առաջադիմական Կոմկուսի առաջին քարտուղար ընկեր Վազգեն Սաֆարյանը: Նա համառոտ կերպով բացատրեց սեմինարի նպատակը: Սեմինարի նախագիծը ներկայացրեց Թեհրանից Դոկտ. Ռուբիկ Սարդարյանը, որից հետո տեղի ունեցան հարց ու պատասխաններ ու մտքերի փոխանակում: Նախագիծը իր մեջ պարունակում էր հետևյալ բաժինները՝

1-Անցյալի պատմություն և քննարկում, որտեղ ներկայացվում էր Սովետական Միության Փլուզման հիմնական պատճառները,

2-Հայաստանի և Արցախի ներկա կարգավիճակը, որտեղ անդրադարձ եղավ Հայաստանի տնտեսական ու հասարական համակարգերին ու նկատվեց, որ նեոլիբերալիստական քաղաքականությունը, որը վարում է ներկայիս իշխանությունը չի կարող ժողովրդի կենսամակարդակը բարձրացնել ու անհրաժեշտ է շեշտը դնել արդյունաբերության վրա՝ հզորացնելով պետության նյութական ու բարոյական կարողությունները: Մենք պաշտպանում ենք, քաղաքական բարեփոխությունները, որոնք երբեմն անվանվում են քաղաքական հեղափոխություն, սակայն կաևոր է այստեղ, որ պետք է առաջանան տնտեսական համակարգային փոփոխություններ, առանց որի դժվար կլինի քաղաքական հեղափոխությունը իր ավարտին հասցնել,

3-Տեսական հարցեր, որի անվան տակ ներկայացվեց աշխարում դինամիկ կյանք ունեցող ձախ հոսանքների նոր մոտեցումները, որոնք կարող են օգտավետ լինել Հայաստանի ձախ ուժերի համար, տեսականորեն դառնալ ավելի հզոր և ժամանակակից,

4- Սոցիալ դեմոկրատները Հայաստանում: Գնահատվեց սոցիալ դեմոկրատիան, որպես ձախ ուժ, հատկապես նրանց տնտեսական գաղափարախոսությունը, որը ձգտում է երկրում առաջացնել արդար տնտեսական համակարգ,

5-Նեոլիբերալիզմը, որպես մի ախտ երկրում, որ հանգեցնելու էլ ժողովրդի էլ ավելի աղքատացմանն ու երկրի հարստության անարդար բաժանմանը,

6-Հայաստանի ձախ ուժերի համագործակցության անհրաժեշտությունը, որտեղ անբավարար է եղել և հարգելով յուրաքանչյուր տեսակետ, նրանք պետք է ավելի շատ շփվեն միմյանց հետ ու համընդհանուր եզրերի շուրջ համագործակցեն հանուն ժողովրդի բարորությանը:


«Հայ Ձախ Ֆորում»-ը գտնվում է իր սկզբնական փուլում և նպատակ ունի մոտեցնել ձախ ուժերին միմյանց հետ ու հանրային կարծիքի վրա ազդել ու ժողովրդին ծանոթացնել արդար տնտեսական համակարգի հետ: Հայ ձախ ֆորումը պետք է կարողանա երկրի կարևոր երևույթների հանդեպ քաղաքական դիրքորոշումներ դրսևորել, ձախ գաղափարախոսության սկզբունքների հիման վրա: Հայ ձախ ֆորումը դինամիկ մի շարժում է, որը անընդհատ պետք է գտնվի զարգացման ու նորացման մեջ: Մենք ողջունելու ենք որևէ առաջարկ ու համագործակցություն այս ուղղությամբ: Իհարկե, հայեցակարգը դեռ իր վերջնական տեսքը չի ստացել ու երբ տարբեր քննարկումներից հետո իր վերջնական տեսքը ստանա, կներկայացնենք մեր սիրելի քաղաքական ուժերի, հատկապես ձախ ուժերի ուշադրությանը, և անպայման դա կարող է ժամանակի ընթացքում անընդհատ բարեփոխվել ու զարգացնել իր մոտեցումները, պահպանելով իր սկզբունքները: 

Ստորև ներկայացվում են նկարներ սեմինարից և տեսանյութ

 

Դեռևս Սովետական տարիներից 30 տարի պետական կառավարական համակարգը պահող Ղազախստանի նախագահ Նորսուլթան Նազարբաևը հեռանում է պետության ղեկավարի պաշտոնից, դառնում է նախանձելի պետության ղեկավարի դասական օրինակ և ղազախների ամենասիրելի պետական գործիչը, որոնց պահանջով՝ դեռևս իր կենդանության օրոք, նրա արձանը պետք է կանգնեցվի իր հայրենիքում, նման գնահատականին պետք է նախանձենք անռաաջին հերթին մենք՝ հայերս: Որքան գեղեցիկ կլիներ Հայաստան երկրի համար, եթե մենք նույնպես այդպես վարվեինք, ԼՏՊ-ի փոխարեն մի արժանի հայրենասեր, իսկական հայի ընտրեինք, նախագահը թող 30-ի փոխարեն 40 տարի ղեկավարեր, բայց երկիրը զարգացման հունից չհաներ և պետության ղեկավարման շարունակականությունը պահպաներ: Բայց մենք ընտրեցինքմի գարշելի ոճրագործի, որի առաջին հռետորական խոսքը “Թուրքիան կյանքի ճանապարհ է, Օսմանյան կայսրության պայմաններում հայերը ապրել են բարվոք վիճակում, չի եղել եղեռն, իսկ Ազգային ազատագրական շարժումը համարեց հորինված առասպել”, Խորհրդային միությունից ժառանգած հզոր Հայաստանը համարեց “թե սա մեր երկիրը չի, պետք է քանդել և նորը կառուցել”:
Թալանչի ԼՏՊ երկիրը թալանելու պետականորեն օրինականացված հիմքը դրեց, և սկսեց իր մտերիմների հետ երկրի թալանի գործընթացը, պարտադրաբար երկիրը հանձնվեց երկրորդ նախագահ Ռ. Քոչարյանին, ընչաքաղց չտեսը պետության ղեկավարումը թողեց ինքնահոսի, թալանը մղելով առաջին պլան, ագահ գայլային չկշտացող երախը բացած խժռեց ամեն ինչ, թալանի գործընթացը շարունակեց երրորդ նախագահը՝ իր մտերիմ բարեկամներով:
Թալանված երկրի բնակչության 50 տոկոսը արտագաղթած, յոթ միլիարդ արտաքին պարտքը սերունդներին ժառանգած, նոր ծնված հայը աշխարհ գալով նրա պարանոցին փաթաթված է արտաքին պարտքի մարման գումարի չափը, որ ժամանակին թալանել են ԼՏՊ-Ռ. Քոչարյանը, Ս. Սարգսյան և այս ընդհանուր համայնապատկերում երևում է վարչապետ՝ Ն. Փաշինյանի հուրհացող կամքը և փայլատակող աչքերը:
Պարոն Վարչապետ, Նազարբաևի հրաժարականը Ձեզ որևէ առավելություն չի տալիս, բայց ընդօրինակելու դասական օրինակ է: Նա պետության ղեկավարումից և քաղաքականությունից հեռանալու համար անցումային փուլ ձևավորեց՝ կայուն կառավարման համակարգ թողնելու, քանի որ հակառակ պարագայում ներիշխանական բախումների կհանդիպեր և 30 տարիների ստեղծածը վտանգի ենթարկելով, իսկ այսպես ռազմավարական լծակները իր ձեռքում պահելով, աստիճանաբար պետության ղեկավարի ծանրաբեռնվածությունը կփոխանցի նոր ղեկավարին և պետությունը ներքին ցնցումներից զերծ կմնա:
Հայ հասարակությունը թալանչի 3 նախագահների համար 3 բանտախցեր վաղուց առանձնացրել է, նրանք պետք է լինեն հարևանությամբ և մատչելի հասարակության և զբոսաշրջիկների համար, որպեսզի հասկանալի լինի աշխարհ համար, թե հայը ինչպես է պատժում իր գող, թալանչի, հայրենադավ պետության ղեկավարին: Պարոն վարչապետ, անիծվես, եթե ժողովրդի կամքը չկատարես: Դա նաև իմ ցանկությունն է, քանի որ թալանվածը իմ սերնդակիցների 70 տարիների աշխատանքն է, աշխատասեր հայ ժողովրդի հետ:

Գեղամ Գալստյան
Հայ կոմունիստ

 Գրեթե չեմ սխալվի, եթե ասեմ, որ Սոցիալիզմի և Կոմունիզմի անցյալի թղթերի միջև դեռևս քնած է անցած մի սեր.

    Հաճախ Սոցիալիզմի թաքնված ներկայությունն եմ զգում անդառնալի բացակայություն թվացող ներկա ժամանակների մեջ:

    Պատահական չէ մերօրյա սոցիալիստների հորդորների “հուշատետրերի մենյուն”, որը ծրագրերի հոմաիշներով սնված, դեռևս անելիքների սկուտեղում, երջանիկ պահատականությամբ հանդիպում է ներկայիս խաղացողների սոցիալական խնդիրների լուծման գաղափարական վերջածանցներին:

  Ասում են՝ տան դեմի ծառը միշտ թեքվում է տան կողմը…

    Քանի դեռ օրերի կրկեսում կյանքը պտտվում  ու պտտվում է, գիշերը գալիս է և քնում է օրը լուռ, անշուշտ մի ճռռիկ երգում է մեր երկրի անցյալից, իսկ ձայնակցողների մտքերը խոսում են անվերջ շրջադարձեր…

    Շատ հարցեր և խնդիրների լուծումներ թեքվում են անկյունը նբանցքի: Գուցե կեսօրից հետո քնած մի միտք ջրափոսում ալեկոծում է ջուրը:

  Արդյո՞ք այդպիսին էր Սոցիալիզմի լռությունը…

   Այսօրվա անկախության հայացքում չկա ոչ մի բան, որ ասի՝ լռում է:   Գիսաստղ մտքերի, տնտեսական հեղափոխություններին պոչից բռնած հաջորդները, քաջ պիտի գիտակցեն, որ ժողովուրդը զբոսնում է բացակայության գիշերներում, գունատ մտորում, թե երբ է կյանքը քիվի վրայից տուն մտնելու, հետևաբար իր ցավը նկարելով՝ վերջին շորերն է դնում իշխանափոխության նկարներում…

       Հոգատար Սոցիալիզմի սկուտեղից սնված՝ կխնդրեի նոր դաշտի խաղացողներին, որ հին փողոցի թեքություններում չխաղան: Ամեն բան համեմատեք սովետական տարածության աչքերով: Ներկայիս փաստաթղթերով թղթապանակը ցույց է տալիս, որ ժամանակը շտապեցնում է, բայց “Մարոյի բաղջից չէ” … ծաղկում է էլ՜ի…

 Աղքատ մարդու տարիների ձայնը տառապում է նույնիսկ խաղաղության մեջ:

      Ծովից մի կաթիլ ջուր պակասեցնելով չի ծաղկի “Մարոյի բաղջեն”…

      Որքանո՞վ  է ճիշտ, երբ ժողովուրդն ասում է,- իմ ազգի բացասական հերոսը իմ բախտն է: Ամենևին դա չէ: Հերթափոխման ժամանակ. Սիրելի գործադիր և օրենսդիր, աշխատեք՝ բոլորը հերթի մեջ լինեն որպես գիտակից, բայց ոչ տոհմային հարաբերություն հանգեցնող:

  Այս նախանյութով՝ բարի կառավարում Ձեզ բոլորիդ…

 

 Նաիրա Հայրապետյան

 Լրագրող, մակութաբան

Բաժին՝ Մշակույթ

Երկուշաբթի ՝ մարտի 25-ին, "Բոզար" թատրոնում ընկերների, կողմնակիցների և հույսերով լի Եվրոպայի քաղաքացիների առջև մեկնարկել է Եվրոպական Գարունը ։  Եվրոպայի պատմության մեջ առաջին անգամ ամբողջ Եվրոպայում ներկայացված է միասնական օրակարգ առաջ մղող թեկնածուների ընդհանուր ցուցակը ՝ նոր ուղղություն Եվրոպայի համար, որի վրա նրանք աշխատել ենք ավելի քան երկու տարի ։  Վերջին շրջանում Եվրոպան առանձնապես տոնելու բան չուներ։ Այժմ Եվրոպական Գարնան ծիծեռնակները լիարժեք թռիչքի մեջ են ։

 

Աղբյուր՝ https://www.yanisvaroufakis.eu/2019/03/27/the-swallows-of-the-european-spring-are-in-full-flight-if-you-missed-it-watch-the-launch-of-our-european-parliament-election-campaign-at-the-bozar-brussels/

Բաժին՝ Աշխարհում

Ժամանակն է հավասարաչափ բաշխել ավտոմատացման առավելությունները: Ահա թե ինչու արհմիությունները քառօրյա աշխատանքային շաբաթ են պահանջում ։

Ուրեմն, ինչու են արհեստակցական միությունները վիճում դրա համար: Մի կողմից, դա պետք է անել տեխնոլոգիայի աճող ներուժի եւ այն ուղեկցող մտահոգությունների հետ: Մինչ օրս թերթերի թերթերի թվերը եղել են պոտենցիալ աշխատանքային կորուստների մասին, որոնցից մեկի `Osborne- ի եւ Frey- ի կողմից գտնվելը, որը նշում է, որ ԱՄՆ աշխատատեղերի 47 տոկոսը կարող է վտանգի տակ դնել ավտոմատացման գործընթացը` կենտրոնի փուլով: Բայց մարդիկ սկսեցին հասկանալ, որ այս խոսակցությունը ավելի բարձր արտադրողականության ներուժի մասին է: Եվ եթե արտադրողականությունը բարձրացվի, Մեծ Բրիտանիան ներկայումս խորը արտադրողականության անկում է ապրում, կան ընտրություններ, թե ինչպես են այդ արտադրողականության օգուտները կիսում:

Երբ 2018-ի սեպտեմբերին Ֆրենսիս Օ ' Գրեյդին, Բրիտանական արհմիությունների Կոնգրեսի (TUC) գլխավոր քարտուղարը, կոչ է արել չորսօրյա շաբաթ, որպես 21-րդ դարի արհմիության հավակնություն, մենք չգիտեինք, թե որքան արագ է այս գաղափարը դուրս հանվելու:

Բայց թվում է, որ դա մի գաղափար է, որի ժամանակը կարող է գալ. Ընդամենը մի քանի շաբաթ առաջ Մեծ Բրիտանիայի ստվերային կանցլեր Ջոն Մաքդոնելը հայտարարել էր, որ Լեյբորիստական կուսակցությունը աշխատանքային ժամանակի կրճատման մասին հետաքննություն է պատվիրել: Եվ մենք տեսանք գործատուների կողմից հետաքրքրության ալիք—ներառյալ նրանք, ովքեր արդեն անցել են կարճ աշխատանքային շաբաթի, եւ նրանք, ովքեր, օրինակ, Wellcome Trust-ը, ովքեր դիտում են այն:

Այսպիսով, ինչու են արհմիությունները կողմ դրան:  Մի կողմից, դա կապված է տեխնոլոգիաների աճող ներուժի եւ դրա հետ կապված խնդիրների հետ: Մինչ օրս թերթերի վերնագրերի համարները աշխատատեղերի պոտենցիալ կորուստների մասին էին, Osborne-ի եւ Frey-ի մեկ եզրակացությամբ, ով ասել է, որ ԱՄՆ-ում աշխատատեղերի 47 տոկոսը կարող է վտանգվել ավտոմատացման համար, Զբաղեցնելով կենտրոնական տեղը: Բայց մարդիկ սկսեցին հասկանալ, որ խոսքը վերաբերում է ներուժի բարձրացման արտադրողականության. Եվ եթե արտադրողականությունը իսկապես աճում է, Մեծ Բրիտանիան այժմ խորը անկում է ապրում, կա ընտրություն, թե ինչպես են այդ արտադրողականության առավելությունները բաժանվում:

Ավանդաբար, ավելի բարձր արտադրողականությունը օգուտ է բերել աշխատողներին, մասնավորապես, կրճատելով աշխատանքային ժամանակը: Երբ TUC-ն հիմնադրվել է 1868 թվականին, միջին աշխատանքային ժամանակը շաբաթական 62 ժամ էր ։  Այժմ (ներառյալ նրանց, ովքեր աշխատում են կես դրույքով), միջին շաբաթական ժամացույցը գրեթե կիսով չափ կրճատվել է, մինչեւ 32:

Արհմիութենական քարոզչությունից հետո 1874—ի գործարանային օրենքները առաջին օրենսդրական ակտն էին, որը սահմանեց աշխատանքային օրվա հստակ սահմանները:   1890 թվականի մայիսմեկյան ցույցը, որը հարյուր հազարավոր մարդկանց էր հավաքել Լոնդոնի Հայդ-պարկում, կենտրոնացել է ութժամյա աշխատանքային օրվա պահանջի շուրջ ՝ միջազգային արհմիութենական շարժման "մեծ միջազգային ցույցի" կոչից հետո, որպեսզի բոլոր երկրներում եւ բոլոր քաղաքներում նշանակված օրը "աշխատավոր զանգվածները պետական իշխանություններից պահանջեն աշխատանքային օրվա օրինական կրճատում մինչեւ ութ ժամ":

Հնգօրյա աշխատանքային շաբաթվա ստանդարտացումը ոչ թե պատահականություն էր, այլ աշխատանքի եւ կյանքի միջեւ արժանապատիվ հավասարակշռություն ապահովելու աշխատողների պահանջները ներկայացնող արհմիությունների հետեւողական արշավի արդյունք: 21-րդ դարում, ժամանակն է կատարել հաջորդ քայլը:

Աղբյուր՝ https://www.socialeurope.eu/im-taking-friday-off-permanently

Բաժին՝ Աշխարհում

Աշխարհում միլիոնավոր մարդիկ այն   նշում են, Նովրուզը մշակութային ավանդույթ է, որը խորհրդանշում է գարնան առաջին օրը եւ բնության վերականգնումը:

Նովրուզը նշանավորում է հին տարվա վերջն ու նորի սկիզբը ։  Նավրուզը գարնան սկզբի ճշգրիտ պահն է, որը տեղի է ունենում գարնանային գիշերահավասարի օրը: Գիշերահավասար տեղի է ունենում այն ժամանակ, երբ երկրի հյուսիսային եւ Հարավային բեւեռները չեն թեքվել դեպի արեւը կամ դրանից, եւ լույսի օրվա տեւողությունը տեսականորեն նույնն է երկրի մակերեւույթի բոլոր կետերում, որը սովորաբար տեղի է ունենում մարտի 20-ին կամ 21-ին:Նովրուզը համարվում է Ամանորի մեկնարկը Իրանում եւ Աֆղանստանում: Այն տոն է այլ երկրներում, ինչպիսիք են Տաջիկստանը, Ռուսաստանը, Ղրղզստանը, Ղազախստանը, Սիրիան, Իրաքը, Վրաստանը, Ադրբեջանը, Ալբանիան, Չինաստանը, Թուրքիան, Թուրքմենստանը, Հնդկաստանը, Պակիստանը եւ Ուզբեկստանը:

Նովրուզի ծագումը եւ տեսքը հայտնի չէ: Որոշ պատմական պատմություններ նշում են Նովրուզի սկիզբը Բաբելոն: Այս պատմության համաձայն, Իրանում Նովոսի ներկայիս տարբերակը պատկանում է մ.թ.ա. 538-ին, երբ Մեծ Հայրը ներխուժեց Բաբելոն: Այլ արձանագրությունների համաձայն, Զրադաշտը, ավանդաբար համարվում է որպես զրադաշտական հիմնադիր, համարվում է Նովրուզի հիմնադիրը: Նովրուզը նպաստում է մշակութային բազմազանության և բարեկամության տարբեր համայնքների միջև, ինչպիսիք են պարսկական, քրդական, թուրքական, Լուրական, Արաբական և Բալոքյան համայնքները ։

Նովրուզի տոնակատարությունը սկսվում է Չախարչանբե Սուրիի տոնից, որը նույնպես կոչվում է "կրակի տոն":"

Չախարչանբե-Սուրին տարվա վերջին չորեքշաբթի օրը նշվում է իրանցիների կողմից Մ.թ. ա. առնվազն 1700 թվականից (զրադաշտականության առաջին շրջանից քիչ թե շատ ։  Այդ կապակցությամբ Իրանի խոշոր քաղաքներում տեղադրվում են լուսատուներ և Դեկորացիաներ, իսկ հրապարակներում վառվում են խարույկներ ։ 

Լույսն ու կրակը խորհրդանշում են լուսավորության հույսն ու գալիք տարվա պայծառ երջանկությունը ։  Մասնավորապես, մարդիկ վառել լույսերը ավելի կամ պակաս, եւ ցատկել միջոցով կրակի արտասանելով արտահայտությունը: "զարդի-Yo Man az Tho; sorhi-ye az man", որը բառացիորեն նշանակում է " իմ [գույնը] Դեղին ձեզ համար, ձեր [գույնը] Կարմիր ինձ համար. Պատկերավոր ասած, դա նշանակում է. " ես ձեզ տալիս եմ իմ գունատությունը (կամ իմ հիվանդությունը) եւ վերցնում եմ ձեր ուժը (ձեր առողջությունը):"

Աղբյուր՝ https://www.telesurenglish.net/news/Nowruz-Celebrations-Begin-for-Spring-Arrival-Across-Middle-East-20190320-0012.html 

Բաժին՝ Աշխարհում
Էջ 3, 3-ից

ՍՈՑԻԱԼԻԶՄ .AM

 

Հայաստանի Հանրապետություն
ք. Երևան,
(+37410)
E-mail: info@socialism.am

Բոլոր իրավունքները պաշտպանված են: Մեջբերումներ անելիս հղումը socialism.am-ին պարտադիր է: Կայքի հոդվածների մասնակի կամ ամբողջական հեռուստառադիոընթերցումն առանց socialism.am-ին հղման արգելվում է: Գովազդների բովանդակության և մամուլի տեսության համար կայքը պատասխանատվություն չի կրում: